Bourgondische rosé

Pinot Noir rosé can be a delicious drink, perhaps the best rosé of all. (Clive Coates)

Marsannay-la-Côte (Wijn uit Bourgogne)

Marsannay-la-Côte

Rosé die in Bourgogne wordt gemaakt, is onder te verdelen in drie categorieën. In het grootste deel van Bourgogne wordt rosé gemaakt van de pinot noir druif. De rosé heet dan ‘Bourgogne Rosé’. In het meest zuidelijke wijndistrict van de Bourgogne, de Mâconnais, wordt rosé gemaakt van de gamay druif. Op het etiket lees je doorgaans ‘Mâcon Rosé’. Overigens wordt de rosé in de Beaujolais ook gemaakt van de gamay druif (‘Beaujolais Rosé’ genaamd). Onder de noemer ‘Coteaux Bourguignons Rosé’ laat men de teugels in de Bourgogne (en in het noorden van de Beaujolais) vieren en is het mogelijk om de pinot noir en gamay druif bij elkaar te voegen en aan de rosé een meer exotische naam mee te geven.

De vinificatie van rosé in Bourgogne gebeurt op twee manieren, in grote lijn zoals witte en rode wijnen worden gemaakt. Tijdens de eerste methode (‘en gris’) komt bij het persen van de druiven voldoende kleur vrij die de rosé zijn kenmerkende kleur geeft. Bij de tweede methode (‘saignée’) worden de druivenschillen vrij kort (enkele uren) geweekt in het gistende sap. Er zijn domeinen in de Mâconnais die rosé maken door beide methoden te combineren. En ja, zelfs een gezaghebbend boek als Les Vins de Bourgogne (2014) laat het niet onvermeld: “Rosé is nooit een blend van witte en rode wijn”.

In het noorden van de Bourgogne zul je niet struikelen over rosé. Sowieso is in deze streek het aandeel rode druiven relatief klein en het beste rode wijndorp (Irancy) mag zijn naam niet gebruiken voor rosé. Verder niet vergeten dat er van de pinot noir druif naast stille rosé, ook rosé met bubbels wordt gemaakt. Wil niet zeggen dat wijnbouwers in onder meer Chitry, Joigny, Vézelay en ook in Irancy (stille) rosé aan hun repertoire hebben toegevoegd. Om menigmaal te verzuchten: “Gelukkig maar.” Onlangs bezocht ik het domein van Michel Martin in Coulanges-la-Vineuse en hij maakt een heerlijke rosé. Vol, sappig en boordevol fruit. Een wereld van verschil met al die “nuffige” (woord van Harold Hamersma) rosés uit de Provence. Bij Michel Martin kunnen de ellebogen gerust op tafel.

Voor rosé in het noorden van de Bourgogne wend je je ook tot het wijndorp Épineuil, dat ten noorden van Tonnerre ligt. Beide wijndorpen vormen het kleine wijndistrict Tonnerrois, met wit in Tonnerre en rood en rosé in Épineuil. Sommige wijnbouwers in Épineuil maken hun rosé op dezelfde manier zoals in Les Riceys, een dorp dat net over de grens in de wijnregio Champagne ligt. De druiventrossen blijven intact en de druivenschillen worden zo lang mogelijk geweekt in het gistende sap. Als het ware zo dicht mogelijk bij rode wijn, zonder dat het rode wijn wordt. Dominique Gruhier in Épineuil tekent voor een dergelijke productiemethode.

Geen bijdrage over rosé in Bourgogne zonder een stop te maken in de meest noordelijke appellation village van de Côte de Nuits: Marsannay. Hier maakt men inmiddels meer dan 100 jaar een grootse rosé die meeliftte met het succes van de rode en witte wijnen in en rondom Marsannay-la-Côte. Vanaf eind jaren tachtig vorige eeuw spreken wij zelfs over Rosé de Marsannay, een heuse appellation village en een unieke kwalificatie voor rosé in Bourgogne. Een van de lichtste, friste en lekkerste rosés uit Frankrijk met een bijzonder aangename fraîcheur. De beste exemplaren kennen smaakreserves die gepaard gaan met bourgondische finesse en elegantie.

De individuele domeinen in Marsannay-la-Côte weten allemaal uitstekend raad met het maken van rosé: van Domaine Bart tot Domaine du Vieux Collége, van Château de Marsannay tot Domaine ClairDau, de laatste de rosé-pionier in Marsannay-la-Côte en inmiddels in handen van Maison Louis Jadot. Dient wel opgetekend te worden dat de wijnbouwers in de mindere oogstjaren (neem het slechte weer in 2016) er soms in het geheel voor passen om van de kostbare pinot noir druiven rosé te maken.

Gelukkig meer ruimte voor rosé in de Côte Chalonnaise en zeker bij de drie coöperaties in dit wijndistrict. Noem het een “kolos” (woord van Patrick Matthews), in Buxy neem ik altijd een paar flessen rosé mee. Ieder jaar van goede kwaliteit en, niet onbelangrijk, spotgoedkoop. Enkele gerenommeerde domeinen in de Côte Chalonnaise nemen ook wat betreft de regelgeving meer ruimte en maken hun rosé binnen de kwalificatie ‘Coteaux Bourguignons Rosé’. Een van de beste wijnbouwers in Mercurey, Michel Juillot, noemt zijn rosé ‘Montruc’. En dit is geen rosé die met een Franse slag is gemaakt. De druiven (100% pinot noir) zijn met de hand geplukt en zorgvuldig gesorteerd. Verder alle zorg en aandacht voor het grootbrengen van de rosé (deels in een houten vat). Het resultaat: een stevige, ronde rosé met alle ruimte voor klein rood fruit.

Net zoals rode Mâcon is Mâcon Rosé gemaakt van de gamay druif. Nu is deze druif uiteindelijk geen partij voor de pinot noir druif, maar liever een goede Mâcon Rosé dan een middelmatige Bourgogne Rosé. In de Mâconnais is het all about the fruit zonder dat het ten koste gaat van een mooie zuurgraad en een gezonde dosis mineraliteit. Mâcon Rosé draagt een doorgaans minder uitgesproken karakter dan Beaujolais Rosé, hoewel ze beiden van dezelfde druif worden gemaakt. Zonder verder in details te treden, mag er onder meer worden gewezen op een verschil tussen het terroir.

Je hoeft niet ver de Mâconnais binnen te rijden voor een uitstekende Mâcon Rosé. Domaine Fichet in Igé speelt zich de laatste jaren in de kijker met zijn fabuleuze rosé. Opgetekend uit een aantal wijngidsen: intens, delicaat, harmonieus (bloemen, bessen en frambozen), een zeldzame frisheid, elegantie zelfs. Ook in het noorden van de Mâconnais (in Bray) maakt Henri Lafarge (Domaine de la Combe de Bray) een voorbeeldige (bio-)rosé. In het zuiden van de Mâconnais maakt het domein (Vignobles) Thevenet et Fils een aantrekkelijke frisse, fruitige en volle rosé. Ik vermeld juist dit domein omdat zijn wijnen ook worden aangeboden in de grote Carrefour-vestigingen in Bourgogne.

Natuurlijk kun je voor rosé ook terecht bij één van de tien coöperaties die de Mâconnais rijk is. In het noorden ga ik voor top rosé naar Azé (Cave d’Azé) en Tournus (Vignerons de Mancey). In het zuiden van de Mâconnais is Terres Secrètes in Prissé voor elke bourgondische variëteit een goed adres, in dit geval voor de innemende Mâcon Rosé ‘Alphonse’. Voor een ieder jaar kwalitatief uitstekende Beaujolais Rosé hoef je niet per se de Beaujolais binnen te rijden. Cave Les Grands Crus Blancs in het bourgondische Vinzelles maakt ieder jaar een kwalitatief uitstekende Beaujolais Rosé. De meest recente versie uit 2019 is weer een prijswinnaar.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.