Bourgogne buiten de gebaande paden IV

Vierde en laatste bijdrage in de zomerserie. Wij rijden nog steeds door het departement Saône-et-Loire, verlaten de Côte Chalonnaise en rijden de Mâconnais binnen. Met op de achterbank mijn bourgognebijbel: ‘Burgundy: How to find great wines off the beaten track’ van Patrick Matthews, de inspiratiebron van deze bijdragen.

Wijngaarden in het noorden van de Mâconnais (Wijn uit Bourgogne)

Wijngaarden ten noorden van Lugny (Mâconnais)

Inleiding
Allereerst is de Mâconnais groot, erg groot. In dit wijndistrict wordt meer wijn geproduceerd dan in de Côte d’Or en de Côte Chalonnaise tezamen. Verder is de overgang tussen de Côte Chalonnaise en de Mâconnais vaag, een soort niemandsland met bijna geen wijngaarden. Trek een streep tussen Saint-Gengoux-le-National in het westen en Tournus in het oosten en je hebt enig idee van een grens. Met onder meer de klinkende naam ‘Pouilly-Fuissé’ is het zuiden van de Mâconnais bekender bij het grotere publiek dan het noorden van de Mâconnais. Daarom beperkt deze bijdrage zich tot het noorden van de Mâconnais. Geen Pouilly-Fuissé of Saint-Véran derhalve. Maar ook geen Viré-Clessé, de enige appellation village in het noorden van de Mâconnais. Zij kwamen allen eerder aan bod, ongetwijfeld in de toekomt weer.

In het spoor van Patrick Matthews: het noorden van de Mâconnais
Patrick Matthews begint zijn wijntocht in het noordwesten van, ja wat? De rand van de Charolais? Het dorp Genouilly ligt net buiten de Côte Chalonnaise en zeker niet in de Mâconnais. Reden: de vermelding van de plaatselijke coöperatie (inmiddels ‘Vignerons de Genouilly’ genaamd): “This, though smallish, [wine cooperative] has an increasing number of fans and is a place to stock up on inexpensive appellations.” Gelet op haar aanbod staat de neus van deze kleine coöperatie duidelijk naar het noorden (Côte Chalonnaise) gericht. Bij een Bourgogne buiten de gebaande paden denk je wellicht niet meteen aan een coöperatie. Bezoek die in Genouilly en je begrijpt meteen de vermelding in deze bijdrage. Je zult aangenaam worden verrast door haar charme én haar uitstekende Bourgognes. Tip: de Montagny 1er Cru ‘Les Vignes du Soleil’.

Enkele kilometers zuidoostelijker rijden wij daadwerkelijk de Mâconnais binnen. De meeste wijnbouwers in Saint-Gengoux-le-National zijn aangesloten bij de coöperatie in Buxy en verkopen aldaar hun rode Mâcon (100% gamay). Dat doen ze overigens ook in Saint-Gengoux-le-National zelf, want in deze plaats is een dependance van Vignerons de Buxy gevestigd. Doorgaans een stuk minder druk hier dan in Buxy. Het aanbod is nagenoeg hetzelfde. Interessant wanneer een bepaalde Bourgogne in Buxy is uitverkocht.

Lange tijd hebben de wijnbouwers in het noorden van de Mâconnais niet meer dan eenvoudige witte wijnen geproduceerd, veelal grootgebracht in stalen tonnen, waar de naam ‘Mâcon-Villages’ aan kon worden gegeven. In mindere mate werd er rode Mâcon gemaakt. De vermelding van ‘Bourgogne’ op een fles rode wijn is gereserveerd voor de pinot noir druif. Wijn werd meestal aan een handelshuis of aan een coöperatie geleverd. En nog steeds. In 2019 ging 70% van de wijnoogst in de Mâconnais naar een coöperatie.

Geen wonder dat Patrick Matthews de Mâconnais bestempeld als ‘cooperative country’. Ook in het noorden van de Mâconnais is de invloed van de coöperaties groot met vestigingen in Lugny, Azé, Igé, Viré, Clessé en Tournus (oorspronkelijk in het meer westelijk gelegen Mancey, vandaar de naam van de coöperatie). Voorbeelden van domeinen die zich op een succesvolle wijze van een coöperatie hebben losgemaakt: Domaine Fichet in Igé (laat de Mâcon-Igé ‘La Cra’ niet staan) en meer recentelijk Domaine de Quintefeuille in Lugny (maakt een heel goede Mâcon-Lugny ‘Les Charmes’).

Vooral in en rondom de wijndorpen Bray en Cruzille is een aantal interessante domeinen gevestigd. Extra interessant omdat door de meer geïsoleerde ligging van de wijngaarden het gemakkelijker is om op de bio-tour te gaan of zelfs te werken met een biodynamisch gedachtegoed. Met of en toe hulp van Patrick Matthews de vermelding van enkele toonaangevende domeinen. In Cruzille: Domaine Guillot-Broux (“incredible value“) en Clos des Vignes du Maynes (Julien Guillot, broer van en succesvol in het maken van sulfietvrije wijnen). In Bray: Domaine de la Combe van Henri Lafarge (“the red and white Mâcon(-Villages) steal the limelight“) en het eveneens bio-vriendelijke domein van het jonge stel Delphine & Sebastien Boisseau. Ook Domaine Christophe Perrin in Bray is een inmiddels een vermelding waard na de aangename kennismaking tijdens de wijnbeurs in het Belgische Huy begin dit jaar.

Af en toe kan het basisrepertoire van deze domeinen een verademing zijn: simpelweg een rode Mâcon (100% gamay), één of twee witte Mâcon-Villages (100% chardonnay) en een generieke Bourgogne voor de verstokte pinot noir liefhebbers. Met af en toe een verdwaalde rosé. Meer heb je toch niet nodig? Je betaalt bij deze domeinen doorgaans een paar euro meer voor de wijnen, maar de individuele handtekeningen van de wijnbouwers maken dat meer dan goed.

Patrick Matthews na 15 jaar
Bourgogne buiten de gebaande paden, dat betekende voor Patrick Matthews in 2005 de volgende vijf wijndistricten: het noorden van de Bourgogne (behoudens Chablis), de Hautes-Côtes de Nuits en de Hautes-Côtes de Beaune, de Côte Chalonnaise en (vooral het noorden van) de Mâconnais. Hij adviseerde verder wijnbouwers te bezoeken in de periferie van de bekende wijndorpen, zoals ik dat de vorige bijdrage deed binnen de Côte Chalonnaise. De routes van Matthews zijn inmiddels door vele bourgognefans verkend. Zelfs de uithoeken van de Bourgogne werden in de afgelopen 15 jaar ontgonnen. Toch blijven de routes van Matthews, die ik in vier bijdragen in grote lijnen uittekende, al met al het beste alternatief om een relatief onbekend Bourgogne te doorkruisen. Voor de echte diehards resten twee bourgondische wijndistricten die zelfs Matthews niet bezocht: de Coteaux de l’Auxois en de Châtillonnais.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.