
De naam Patrick Matthews is al een paar keer gevallen. De Britse schrijver, journalist en broadcaster (1953) specialiseerde zich in wijn en schreef onder meer voor Decanter, The Guardian, The Independent en Time Out. Hij is auteur van verschillende wijnboeken, waaronder The Wild Bunch, Real Wine en het hier besproken Burgundy: How to Find Great Wines Off the Beaten Track (2005).
Matthews kwam niet rechtstreeks uit de wijnjournalistiek. Hij werkte aanvankelijk bij de televisie, onder meer als producent en regisseur bij Thames Television. Hij was betrokken bij programma’s als Food and Drink, The Late Show en Dispatches. In 1991 veranderde zijn loopbaan toen hij voor langere tijd naar Frankrijk ging. Daar groeide zijn belangstelling voor wijn uit tot een nieuwe professionele richting. De combinatie van journalistieke ervaring en een grote nieuwsgierigheid naar wat er achter een fles wijn schuilgaat, zou kenmerkend worden voor zijn latere werk.
Die belangstelling richtte zich vooral op kleinere producenten en op wijnen die buiten de gevestigde reputaties vallen. Zijn boek The Wild Bunch: Great Wines from Small Producers werd in 1998 onderscheiden met de Glenfiddich Drink Book of the Year Award. Ook Real Wine: The Rediscovery of Natural Winemaking (2000) kreeg veel waardering. Matthews schreef niet alleen over wijn, maar zocht voortdurend naar de mensen en plaatsen achter de wijn. Hij had bovendien een huis in Bourgogne en kende de streek uit eigen ervaring.
Dit gegeven is in Burgundy: How to Find Great Wines Off the Beaten Track goed merkbaar. Zijn belangstelling gaat niet alleen uit naar de beroemde appellations en producenten, maar vooral naar de mensen, het landschap en de minder bekende kanten van de streek.
Het boek verscheen in 2005 als onderdeel van de serie Discovering Wine Country. Met 144 pagina’s is het een relatief klein boek, maar Matthews krijgt er opmerkelijk veel in kwijt: van de geografie en wijnwetgeving tot reizen, eten, wijnproeven, het bezoeken van producenten en natuurlijk de wijngaarden zelf.
Het bijzondere zit vooral in de titel: How to Find Great Wines Off the Beaten Track. Matthews begeeft zich zowel binnen als buiten de gebaande paden om een goede en betaalbare fles te vinden in de Bourgogne én de Beaujolais. Door het boek heen geeft hij drie eenvoudige adviezen:
- Bezoek een goede producent in de Côte de Nuits of Côte de Beaune en vraag naar een generieke Bourgogne of bijvoorbeeld een Côte de Nuits-Villages. Ook in zo’n wijn kan een wijnbouwer evenveel zorg en toewijding leggen als in een 1er of Grand Cru.
- Zoek het hogerop: naar de Hautes-Côtes de Nuits of Hautes-Côtes de Beaune.
- Zoek het zuidelijker: naar de Côte Chalonnaise of de Mâconnais.
Het zijn nog altijd verdedigbare adviezen. Maar juist de manier waarop Matthews deze adviezen onderbouwt, maakt het boek bijzonder. Hij wil de lezer de Bourgogne leren kennen en begrijpen: de regio, het landschap, de wijnbouwers en de wijncultuur. Het eerste deel, Discovering Burgundy, laat daarom nauwelijks een aspect van een bezoek aan de streek onbesproken. Het wordt afgesloten met een bijzonder hoofdstuk over de etiquette bij een bezoek aan een domein.
Matthews schrijft enthousiast en geëngageerd en spoort zijn lezers aan om zelf op pad te gaan. Daarbij is hij opmerkelijk onbevooroordeeld. Hij wijst niet alleen op kleine wijnbouwers, maar ook op moderne coöperaties. Zelfs een supermarkt die ruimte biedt aan lokale producenten kan zijn aandacht krijgen. Het gaat hem niet om het prestige van het adres, maar om de wijn en om de kennismaking met de streek.
In het tweede deel, Discovering Vineyards in Burgundy, leidt Matthews de lezer langs bekende domeinen in beroemde wijndorpen, maar juist ook langs minder bekende producenten in de hoogtes en achterlanden van Bourgogne. Een domein in de Hautes-Côtes de Beaune kan bijvoorbeeld, naast aantrekkelijke wijnen uit dat gebied, ook een mooie Volnay aanbieden. En een producent in het achterland van de Côte Chalonnaise kan uitstekende Bourgognes maken voor een veel schappelijkere prijs dan in de beroemde dorpen zelf.
Daarmee is Burgundy: How to Find Great Wines Off the Beaten Track meer dan een adressenboek. Matthews geeft de lezer vooral een manier van kijken. Kijk naar de producent, niet alleen naar de appellation. Kijk verder dan de Côte d’Or. En wees bereid goede wijn te zoeken op plaatsen waar de reputatie nog niet allesbepalend is.
Dat maakt het boek, ondanks zijn leeftijd, nog altijd verrassend actueel. De adressen uit 2005 zijn uiteraard niet allemaal meer actueel, maar Matthews’ methode is dat wel. Zijn Bourgogne is niet uitsluitend die van de Grands Crus en de grote namen, maar ook die van de Hautes-Côtes, de Côte Chalonnaise, de Mâconnais en vooral van de wijnbouwer achter het etiket.
Het doet dan ook deugd dat Harold Hamersma en Nicolaas Klei in hun Handboek voor de Moderne Wijnliefhebber (2014) twee boeken van Patrick Matthews aanbevelen. Terecht. Matthews schrijft toegankelijk, deskundig en met een aanstekelijk enthousiasme. Burgundy: How to Find Great Wines Off the Beaten Track is een boek dat niet alleen vertelt waar goede wijn te vinden is, maar vooral zin geeft om zelf op zoek te gaan.
Matthews, P. (2005). Burgundy: How to Find Great Wines Off the Beaten Track. London: Octopus Publishing Group Limited.