De geschiedenis van wijn rondom Vézelay is meer dan 2000 jaar oud, maar het werd pas echt interessant in 1998. De witte wijnen uit Vézelay mochten zich vanaf dat jaar ‘Bourgogne Vézelay’ noemen. Hiermee was deze Bourgogne nog steeds een appellation régionale, maar de gebiedsafbakening vormde een kwalitatieve stap voorwaarts. Daar bleef het niet bij: in 2017 promoveerden de witte wijnen uit Vézelay tot een volwaardige appellation village, en vanaf dat jaar lees je op het etiket simpelweg ‘Vézelay’.

De AOC Vézelay strekt zich uit over vier gemeenten: Vézelay, Asquins, Tharoiseau en Saint-Père. Enkele tientallen hectares zijn in het bezit van elf wijnbouwers die hun druiven afdragen aan de coöperatie in Saint-Père: Vignerons de la Colline Éternelle (een verwijzing naar de zogenaamde eeuwige heuvel waarop Vézelay met zijn beroemde basiliek is gebouwd). Binnen de aangewezen gemeenten wordt in veel mindere mate de pinot noir-druif verbouwd, die nog steeds onder het etiket ‘Bourgogne’ verdwijnt. Vrij uniek is de Melon, een frisse witte wijn gemaakt van de druif Melon de Bourgogne, bij de genoemde coöperatie geclassificeerd als Vin de France. Lekker trouwens bij mosselen.

De jonge Vézelien kan nog geen gedetailleerde kaart met unieke climats aanbieden, maar de wijngaarden tegen de heuvel met op de top het kleine wijndorp Tharoiseau worden door kenners beschouwd als het mooiste en beste stukje van de Vézelien: een regelmatige helling met een perfecte expositie richting zuidoosten, een iets hogere ligging (240 tot 310 meter) en wijnstokken aangeplant op een ideale ondergrond (lichte mergel- en kalkstenen bodem).

Het is met de auto een lange slinger over de smalle weg omhoog naar het kleine wijndorp Tharoiseau, maar je wordt beloond met een adembenemend uitzicht. In de verte zie je de basiliek van Vézelay, maar nu op gelijke hoogte! In Tharoiseau ligt een van de beste domeinen binnen de Vézelien. Althans, wanneer wij de felle promotie van dit domein door het tijdschrift Bourgogne Aujourd’hui mogen geloven: “Ce domaine révèle le niveau des meilleurs terroirs de la toute jeune AOC village blanche Vézelay.” Ik zou in de woorden van de Engelse wijnschrijver Patrick Matthews ook kunnen zeggen: “Young and going places.”

Ik schrijf over Domaine la Croix Montjoie dat wordt geleid door Sophie en Matthieu Woillez. Nog niet zo lang geleden is het jonge stel begonnen met de productie van drie cuvées Vézelay (meteen biologisch), grootgebracht met een gewogen keuze tussen roestvrijstalen en eikenhouten tonnen (of een combinatie hiervan). Deze drie cuvées worden nog steeds gepresenteerd bij een bezoek aan het domein. Ik kom tot de conclusie dat in ieder geval de Vézelay ‘L’Élégance’ elk jaar een valeur sûre is. Ik deel de mening van een wijnbouwer dat een Vézelay eerder doet denken aan sommige wijnen uit de Côte de Beaune dan dat het een alternatief vormt voor Chablis. “Nee,” merkte hij op, “ik denk bij een Vézelay eerder aan een Saint-Romain.”

De wijnbouwers uit de Vézelien, die zich met hart voor hun appellation village hebben ingezet, rusten niet op hun lauweren en creëerden eerder dit jaar een mooie internetpagina (Vézelay – parcelle d’éternité) met onder meer de presentatie van relatief veel jonge wijnbouwers. Vers van de pers: het bericht over de start van een gloednieuw domein in Island (vijf kilometer ten oosten van Tharoiseau): Domaine la Mutine. Het begon in januari 2022 en is ook meteen biologisch: inheemse gisten, spaarzaam gebruik van zwavel, en de wijnen zijn ongefilterd. Dit alles binnen een bescheiden 2,5 ha (chardonnay, pinot noir en melon). Mede aanleiding voor het persbericht: de eerste oogst uit 2022 is inmiddels gebotteld. Aan het domein werd onlangs een climat toegevoegd, waarvan de druiven zullen worden gebruikt voor een cuvée ‘Vézelay’.

Een jonge, dynamische én fascinerende AOC, maar wees je ervan bewust dat het een relatief kleine wijnvlek in de Bourgogne betreft. Ook hier geldt de wet van vraag en aanbod. Een goede Vézelay vinden voor 10 tot 15 euro lukt wellicht nog, maar reken voor de betere, beste cuvées op een prijs tussen 15 en 20 euro. Begin, net zoals in Chablis, gerust bij de gastvrije coöperatie, maar beschouw het als een opstap naar al die unieke domeinen in de Vézelien. De eerder vermelde internetpagina wijst je op de goede weg.